Culturama VZW

 Lezingen en cursussen
 Stadswandelingen te Brussel
 Museabezoeken

NIEUW AANBOD

EVENTS

 

BEURZEN

 

EXPOBEZOEKEN

Baudelaire in het Broodhuis

Fernand LEGER

Theodoor VAN LOON

Victor Hortajaar 2018

 

LEZINGEN

Spanish Stillifes

 

WANDELINGEN

11 juli viering

Brusselse week van het water

In de voetsporen van Charles Baudelaire

René Magritte et le surréalisme

 

~*~*~*~

11 juli 2018 viering Vlaanderen feest

Zoals in de voorbije kalenderjaren kreeg vzw Culturama de opdracht om op 11 juli 2018 enkele themawandelingen te begeleiden.

De wandelingen worden gratis aangeboden naar aanleiding van de viering van de Vlaamse feestdag te Brussel.

Deze gebeuren op specifieke aanvraag van de grote hoofdstedelijke bibliotheek Muntpunt.

De inschrijvingen kunnen ENKEL, en moeten dus, via Muntpunt (website) gebeuren.

Er zijn verschillende gratis themawandelingen:

- De literaire wandeling: van 14u30 tot 16u30

- Kleuren maken de stad: van 15u30 tot 17u45

- Brussel met 101 gezichten (lange versie): van 14u30 tot 17u30

- Brussel met 101 gezichten (korte versie): van 16u30 tot 18u30

- Reservewandeling Brussel 101 facetten: start 15u30

Banner hoofdstedelijke bibliotheek Muntpunt Brussel © Muntpunt

Banner Dance Battles © Muntpunt

 

 

 

<terug naar boven>

~*~*~*~

Baudelaire in het Broodhuis

Expo BAUDELAIRE

Charles Baudelaire (1821-1867) heeft op het einde van zijn leven twee jaar in Brussel verbleven. Hij verbleef toen in het hotel du Grand Miroir. Zijn verblijf werd een periode van grote bitterheid en leidde tot het schrijven van ‘ Les Fleurs du Mal ‘, een beledigend en brutaal pamflet tegen Brussel en België.

Hotelkamer Baudelaire. Maquette van Thierry Bosquet © Foto Johan Holvoet

Baudelaire was toen ziek, berooid, niet erkend, vond geen goed betalende drukkers en was ook door zijn maîtresse Jeanne Duval verlaten.

Zijn virulente werk is tijdens zijn leven ongepubliceerd gebleven en na zijn dood zelden het onderwerp van studies en tentoonstellingen geweest. Naar aanleiding van de herdenking van Baudelaires dood is er gedurende de herfst en de winter van 2017 – en dit tot 11 maart 2018 - een tentoonstelling te bekijken in het Brusselse Stedelijk Museum Broodhuis.

Op deze expositie worden aan de hand van ca. 250 werken - waarvan twee derde afkomstig is uit de collecties van de Stad Brussel - zowel Baudelaires beledigende woorden als zijn positieve commentaren en soms ook originele visie over Brussel en ons land belicht. Verbitterd en wraakzuchtig heeft Charles Baudelaire alle tekortkomingen van het jonge vaderland blootgelegd.

De tentoonstelling bestaat uit 7 onderdelen. De Belgische hoofdstad uit de jaren 1860 was toen nog provinciaal en zeer middeleeuws. Baudelaire schreef over koning Leopold I en de instellingen, de kronkelende en stinkende Zenne, de straten en de voetpaden die roken naar zwarte zeep, het dagelijkse leven, het eten, de hondekarren en zijn vriendschap met een vleermuis, de vele trappen in de steile stad, de faro die hij niet kon waarderen.

Bokaal met vleermuis © Foto Johan Holvoet

Hij ontdekte hier ook de religieuze en profane barok, en ging de stijl stilaan waarderen. Baudelaire was één van de eerste estheten die het geniale van onze houtsnijders en beeldhouwers opmerkte en hele pagina’s vol lof geschreven heeft over de "style bijou": ‘vol beweging, buitenissig, sensueel en weelderig’.

Maar ook de vrienden en kennissen van Baudelaire worden niet vergeten: fotograaf en ballonvaarder Félix Nadar, Victor en Adèle Hugo, de gebroeders Jozef en Alfred Stevens, Félicien Rops, uitgever Auguste Poulet-Malassis, schrijver Camille Lemonnier, Georges Barral, minister Jules van Praet enz...

Baudelaire was samen met onze eerste koning aanwezig bij het oplaten van de ballon van Nadar in de Kruidtuin. Naar aanleiding van deze gebeurtenis ontstond het woord 'nadarhekken' © Foto Johan Holvoet

Dat het Broodhuis de locatie van deze tentoonstelling werd, is geen toeval: vanaf april 1864 heeft Baudelaire er 5 lezingen mogen geven op de eerste verdieping, helaas met weinig succes. In juli 1866 werd hij half verlamd door toedoen van zijn moeder terug naar huis gebracht waar hij overleed op 31 augustus 1867.

Naar aanleiding van de tentoonstelling kan ook een wandeling gemaakt worden ‘In de voetsporen van Charles Baudelaire’ tussen het Broodhuis, de kathedraal, de Jules van Praetstraat en de Begijnhofwijk.

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

2018 - Fernand LEGER

2018 - Fernand LEGER - Schoonheid alom

Van vrijdag 09 februari 2018 tot zondag 03 juni 2018.

Als pionier van het revolutionaire modernisme werkte Fernand Léger (1881-1955) onophoudelijk samen met regisseurs, dichters, choreografen, componisten en architecten. Welke vormen zo’n grensoverschrijdende uitwisseling kon aannemen, toont deze eerste Belgische overzichtstentoonstelling van de Franse kunstenaar sinds 1956. Je ontdekt er hoe Légers indrukwekkende en contrastrijke oeuvre generaties kunstenaars aanmoedigde om de essentie van schoonheid te zoeken in een klare stijl met heldere kleuren.

Zijn schilderstijl breekt met de artistieke conventies van zijn tijd en probeert de versnippering en het gesyncopeerde ritme van een almaar sneller wordende samenleving te vatten. Hij schildert stedelijke landschappen vol auto’s en machines. Hij werd kubist, tubist en zelfs surrealist, en latere composities doen denken aan Keith Haring. Voor hij schilder werd, liep Léger stage bij een architect, werkte hij nadien met Le Corbusier en bleef hij een bijzondere band met architectuur hebben. Met de avant-gardedichters deelt hij de fascinatie voor nieuwe manieren om visueel te communiceren zoals reclame en typografie. Hij is in de ban van Charlie Chaplin en film. Léger werkt zijn hele carrière lang samen met regisseurs, choreografen en componisten om decors en kostuums te ontwerpen.

Leger was ook de leraar van Louise Bourgeois, Nicolas de Staël, Asger Jorn en zelfs zanger Serge Gainsbourg

Van hem is het volgende citaat: « Mon but est d’essayer d’imposer qu’il n’y a pas de Beau catalogué, hiérarchisé ; que c’est l’erreur la plus lourde qui soit. Le Beau est partout, dans l’ordre de vos casseroles, sur le mur blanc de votre cuisine, dans votre salon XVIIIe ou dans les musées officiels. »

De tentoonstelling « Fernand Léger. Schoonheid alom » werd georganiseerd door het Centre Pompidou-Metz in samenwerking met BOZAR, Paleis voor Schone Kunsten Brussel. Ze werd mogelijk gemaakt dankzij de uitzonderlijke steun van de Centre Pompidou, Musée national d'art moderne - Centre de création industrielle.

Fresco van FARM PROD ingehuldigd op donderdag 14 december 2017 © Bozar

 

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

Theodoor VAN LOON

EEN CARAVAGGIST TUSSEN ROME EN BRUSSEL

Van donderdag 04 oktober 2018 tot zondag 13 januari 2019.

Schilderij in de Begijnhofkerk van Brussel © Restaurateur Frederik Cnockaert, Kerat-verantwoordelijk voor de restauratie van het werk

 

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

SPANISH STILLIFES

Van vrijdag 23 februari 2018 tot zondag 27 mei 2018.

Mogelijke aanvulling: inleidende lezing over stillevens, de beïnvloeding van de Vlaamse en Italiaanse stillevens, de interpretaties in Spanje, het genre in de 20ste eeuw, symboliek, enz...

Vanaf de 2de helft van de 16de eeuw kwamen er nieuwe genres in de West-Europese schilderkunst. Eerst waren er keuken- en markttaferelen en vervolgens zijn er stillevens geschilderd. Deze scènes en werken met ‘dode dingen’ waren aanvankelijk moraliserend maar werden nadien een eerbetoon aan de schoonheid van Gods schepping en de natuur.

In het begin hadden de uitgebeelde dingen een tweede betekenis of een welbepaalde symboliek. Het onderwerp werd zelfstandig en niet meer als een visuele ondersteuning of een ‘academische oefening’ bekeken.

De lentetentoonstelling in Bozar, gesteund door hoge Spaanse autoriteiten en verscheidene Spaanse culturele instellingen, toont voor het eerst de evolutie van de Spaanse stillevens gedurende 400 jaar. Er waren uiteraard beïnvloedingen vanuit Vlaanderen en Italië. Gaandeweg gingen artiesten dingen persoonlijk interpreteren en kregen de Spaanse ‘bodegones’ ook een eigen beeldtaal.

De eerste stillevenschilder was Sanchez Cotan. Later volgden Alejandro de Loarte, Juan van der Hamen y Léon en Luis Melendez. Zurbaran was zowel een religieus als een historie- en stillevenschilde die in de lente van 2014 in Bozar werd belicht.

Ook Goya werd niet vergeten. In de 20ste eeuw zijn tal van Spaanse kunstenaars verder gegaan met vormexperimenten zoals Pablo Picasso, Juan Gris, Salvador Dali en Juan Miro.

In de lezing wordt stilgestaan bij de evolutie, de beïnvloedingen, de eigenheid en de symboliek. Er wordt ook dieper ingegaan op Vlaamse schilders die belangrijke ‘trendsetters’ waren in de 17de eeuw en opmerkelijke vernieuwingen hebben ingevoerd in de schilderkunst, en op de specialisatie van vrouwelijke artiesten als bloemenschilders.

Machteld de Schrijver-vzw Culturama

 

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

Hortajaar 2018

Wandelingen nav het Hortajaar

2018 is zowel het jaar van de barok als van Victor Horta. Brussel brengt eerbetoon aan één van de belangrijkste architecten, die ooit in de stad geleefd hebben, met de manifestatie Horta Inside Out.

Tekening Victor Horta © Culturama

Door middel van tentoonstellingen, het jaarlijkse Banadfestival in maart en andere activiteiten (o.a. in het Civa, het Autriquehuis, de KMKG, het Hortamuseum en Bozar in het najaar) wordt het erfgoed van Victor Hugo (1861-1947) in de kijker gezet.

Culturama kan instaan voor een gidsbeurt in Bozar en biedt OOK meerdere thematische Art Nouveau stadsverkenningen aan. Kijk daarvoor naar onze rubriek stadswandelingen.

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

Brusselse week van het water

Brusselse Waterdagen van 17 tot 25 maart 2018.

© 

Nederlands- als franstalige wandeling rond fonteinen in de Brusselse binnenstad

Wanneer: op zaterdag 17 maart 2018 en op zondag 18 maart 2018.

Startuur: 10u00.

Vertrekpunt: de hall (lokettenzaal) van het centraal station.

GRATIS

Affiche Week van het Water © 

Brussel was ooit een bruisende stad. Drinkbaar water werd gehaald aan tientallen fonteinen, waterputten en waterreservoirs. Verder waren er beken, grachten en moerassen en natuurlijk ook de belangrijke rivier de Zenne.

Waterleidingen die al vanaf de 14de eeuw waren aangelegd en waterwerken werden door buitenlandse bezoekers bewonderd en beschreven en door kunstenaars geschilderd of getekend.

Uitleg Myriam Renson in het Koninklijk Park - Nederlandstalige groep © Stad Brussel, Piazza Muriel

Vanaf de tweede helft van de 19e eeuw was er echter minder water zichtbaar. De redenen hiervoor zijn zowel de overwelving van de Zenne, als het creëren van een lang en ingenieus waterleidingssysteem.

Het beroemde beeldje ‘Manneken Pis’ was in Brussel niet allleen. In de benedenstad waren er nog andere fonteinen, versierd met menselijke figuren. Manneken Pis is vandaag zowel de bekendste als het oudste fontein! Kledingstukken werden geschonken vanaf de 17de eeuw.

Fonteinen hebben een praktisch nut. Ze werden verfraaid. Versieringen kunnen o.a. verwijzen naar de Oudheid, naar legenden, naar beroemde personen, naar schilderijen... of zijn louter decoratief, speels en vervullen een belangrijke urbanistische rol.

Brussel heeft tot vandaag veel verfrissing te bieden.

Een begeleide wandeling langs de Grote Markt en de omgeving, St Gorikshallen (kade Zenne), de Oude en Nieuwe Graanmarkt, de Grasmarkt en de Kunstberg, de Zavelwijk en tenlotte dan terugkeer naar het Centraal Station.

Folder Week van het Water © 

Nous recherchons des lieux où des fontaines jouaient un rôle important dans l'approvisionnement de l'eau potable.

Bruxelles avait des murs et des fossés, la Senne et ses affluents et aussi trois systèmes d'approvisionnement. Dans la ville il y avait des marécages, des marais divers et des réserves d'eau. Actuellement seulement une partie des fontaines moyenâgeuses a été conservée. En 1855 l'approvisionnement en eau dans l'habitation était un fait accompli.

Myriam Renson in de Gorikshallen bij de obelist - Franstalige groep © Stad Brussel, Piazza Muriel

Beaucoup de fontaines ont dès lors disparu. Au 20ème et 21ème siècle l'eau n'a pas seulement été appréciée pour sa fonction reposante et décorative mais a commencé à jouer un rôle urbanistique important.

 

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

In de voetsporen van Charles Baudelaire

Baudelairewandeling met Machteld - Notarissenhuis © Foto Johan Holvoet

Gedenkplaat Charles Baudelaire - Notarissenhuis te Brussel © Foto Johan Holvoet

 

 

<terug naar boven>

 

~*~*~*~

René Magritte en het surrealisme

Culturama vzw biedt dit jaar opnieuw de 2 wandelingen aan die handelen over René Magritte en het surrealisme.

Wij hernemen deze wandelingen omdat 2017 opnieuw in België en vooral in Brussel een Magrittejaar is.

In 2018 is het ook 120 jaar geleden dat Magritte in Lessines geboren werd. Hij zag het levenslicht in 1898!

Be Magritte : Surrealistische wandelingen - Balades surréalistes

Culturama : Dit is geen wandeling - Ceci n’est pas une promenade

Foto overgenomen uit de promotiebrochure van ‘Visit Brussels’ © 

Twee mogelijkheden

- ofwel een wandeling in het oude stadscentrum waar we locaties leren kennen die door Magritte en zijn vrienden werden opgezocht of waar ze tentoonstelden;

- ofwel een wandeling in Jette waar Magritte voor zijn laatste verhuizing verbleef en werkte met uiteraard ook een bezoek aan het Magrittehuis in de Esseghemstraat.

Klik op onze rubriek stadswandelingen in het centrum: 1.27. In de voetsporen van René Magritte.

 

2018 marque le 120ème anniversaire de la naissance de René Magritte. Il a vu le jour à Lessines en 1989 !

Bruxelles était et est toujours la capitale du surréalisme : la ville fourmille de sites et cafés fréquentés par Magritte et ses amis, d’anecdotes et références et - vous avez dit surréaliste ? – compte rien moins que deux musées Magritte. Rien de plus facile dès lors que d’y perdre le nord et de se fondre dans l’univers et la vie des célèbres artistes surréalistes de la capitale. Pour votre facilité, nous avons rassemblé mille et une facettes de la vie de Magritte et composé des promenades et balades guidées en vélo au fil des principaux sites et anecdotes, agrémentées d’un éventail de points de repère et commentaires pertinents.

2 possibilités s’offrent à vous :

o Une promenade au cœur de la commune de Jette. Vous y visiterez entre autres la Maison- Musée René Magritte où le couple Magritte a vécu 24 ans et où l’artiste a peint ses toiles les plus prestigieuses.

o Une promenade dans le centre de Bruxelles à la recherche des lieux fréquentés par Magritte et ses amis.

Website : 1.18. Ceci n’est pas une promenade- A la recherche de René Magritte

Info: Tel. : +32 (2) 569 27 74 | culturama@telenet.be | www.culturamavzw.be

 

 

<terug naar boven>

~*~*~*~